PeyamaKurd - Reuters, dün İmralıda tutuklu olan PKK lideri Abdullah Öcalanın DEM Partili bir heyet tarafından açıklanan mesajı sonrası bir analiz yayınladı.
Reuters analizinde, Türkiyenin PKKye karşı 40 yıldır sürdürdüğü mücadele, örgütün hapisteki lideri Abdullah Öcalanın perşembe günü örgüte silah bırakma ve dağılma çağrısında bulunmasının ardından sona yaklaşıyor olabilir değerlendirmesi yapıldı
Ayrıca, 1984ten bu yana 40 bin kişinin öldüğü çatışmayı çözmek büyük başarı yorumu yapıldı. PKKnin yönetim kademesinden Öcalanın çağrısına yanıt gelerek, ateşkes ilan edildi.
Erdoğan için büyük bir başarı olarak görülebilir
Öcalanın açıklaması, kendisiyle son dönemde üç görüşme gerçekleştiren DEM Parti tarafından paylaşıldı. Açıklama, bu fikrin ilk kez Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğanın hükümet ortağı MHP Genel Başkanı Bahçeli tarafından ortaya atılmasından dört ay sonra geldi.
Reuters analizinde, 1984 yılından bu yana 40 binden fazla insanın öldüğü bir çatışmayı çözmek, geçmişteki çabaların başarısızlıkla sona ermesinin ardından Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan için büyük bir başarı olarak görülebilir ifadeleri kullanıldı.
Yazıda, Erdoğanın Ocakta Diyarbakırdaki konuşmasında, son zamanlarda yaşanan gelişmeleri büyük ve güçlü Türkiye hedefinin önündeki en son engellerden birinin devreden çıkartılması olarak nitelendirdiği hatırlatıldı.
Anayasa değişikliği için DEM Partinin desteğine ihtiyaç duyabilir
Yazıda ayrıca, nihayetinde bir ateşkes ya da barış anlaşmasının ortaya çıkıp çıkmayacağı belirsizliğini korusa da Öcalanın çağrısının, Erdoğanın kendi siyasi beklentilerini de arttırabileceği ifade edildi.
Reuters analizinde, Erdoğanın iktidarını, Cumhurbaşkanı olarak son döneminin biteceği 2028in ötesine taşıyabilmek için anayasayı değiştirmek ya da erken seçime gitmek amacıyla bir muhalefet partisinin, belki de DEMin desteğine ihtiyaç duyacağı belirtildi.
Yazıda ayrıca Erdoğanın, PKKnin örgütlendiği Kürdistan Bölgesinin dağlık bölgesinde ve Beşar Esadın aralık ayında devrilmesiyle Türkiye yanlısı bir liderliğin iktidara geldiği Suriyede, PKKye karşı elde edilen askeri kazanımlardan da fayda sağlayabileceği ifade edildi. Yazıya göre Öcalanın çağrısı, Suriye Demokratik Güçlerini (DSG), Ankaranın talep ettiği gibi PKKye bağlı YPG üyelerini sınır dışı etmeye sevk edebilir.
**
Gelinen noktanın Erdoğan iktidarı için dezavantajları
Öte yandan yazıda, iktidardaki AK Parti seçmeni dahil çoğu Türkün karşı olduğu, Öcalanı yeniden diriltmenin Erdoğan açısından riskler barındırdığı belirtildi.
Yıllardır süren yargı süreçleri ve baskıların hedefi olan Kürt hareketi, Öcalanın çağrısının sonunda demokratik reformlara ve Kürtler için daha fazla kültürel ve dil haklarına dönüşmesini umuyor.
Analize göre, bir barış anlaşması aynı zamanda Türkiye genelindeki sosyal gerilimleri azaltabilir ve Kürtlerin çoğunlukta olduğu az gelişmiş yerlerin ekonomisini canlandırabilir.
Somut adımlar barış anlaşmasından önce atılmalıydı
Yazıda, DEM Partinin aralık ayında Öcalan ile yaptığı bir görüşmeden kısa bir süre sonra Ankaranın Güneydoğu için 14 milyar dolarlık bir bölgesel kalkınma planı açıkladığı hatırlatıldı.
İstanbulda yaşayan siyasi analist Gareth Jenkins, son gelişmeyle ilgili olarak Reuters haber ajansına, Kürtlerin çoğu Türk devletine güvenmiyor. Anlamlı bir silahsızlanma süreci, Ankaranın Kürtlerin siyasi ve kültürel haklarının garanti altına alınması gibi somut adımlar atmasını gerektirecektir. Bu bir barış anlaşması yapıldıktan sonra değil, önce olmalı şeklinde konuştu.
**
Analize göre DEM Parti, Erdoğanın hükümetiyle işbirliği yapmaya devam ederse, yıllarca sürdürdüğü sert muhalefeti tersine çevirerek hükümetin görevden aldığı ve yerlerine hükümet yanlısı yetkilileri atadığı çok sayıda seçilmiş belediye başkanının da görevlerine iade edilmesini isteyebilir.
DSG, YPG üyelerini ayırabilirse
ABDnin önemli bir müttefiki olan Kürt silahlı grup DSG, sınır bölgelerinde Türkiye ve Türkiye destekli Suriye güçleriyle savaşmaya devam ediyor.
Yazıya göre, DSG komutanı Mazlum Abdi, YPG üyelerini kendi grubundan ayıklayabilirse, Kürt güçleri Suriyenin yeni oluşan güvenlik yapısına daha kolay katılabilir ve 13 yıllık iç savaştan çıkan ülkeyi merkezileştirip istikrara kavuşturabilir.
ABD- Türkiye ilişkilerine olumlu etkisi olur
Reuters haber ajansına konuşan Washington Enstitüsü Türkiye Araştırmaları Programı Direktörü Soner çağaptay, Kandildeki bazı liderler gruba aksini tavsiye etse bile YPG, Türkiye ile iyi geçinmelerini isterse muhtemelen Öcalanın sözünü dinleyecektir dedi.
ABD, PKKyi terör örgütü olarak görürken, Suriyede IŞİDe karşı mücadelede YPG ile müttefik ilişkisi kurdu. Türkiye, ABDnin bu tutumunu bir NATO müttefikine ihanet olarak görerek eleştirdi.
Reuters haber ajansına konuşan çağaptay, PKK isyanını sona erdirmeye yönelik adımların ABD-Türkiye ilişkilerindeki PKK dikenini ortadan kaldırabileceğini ve ikinci Trump yönetimi altında beklenen sıfırlanmanın önünü açabileceğini söyledi.