Gözler Ankara’da: Küresel krizlerin gölgesinde tarihi NATO Zirvesi
PeyamaKurd - Türkiye’nin ev sahipliğinde düzenlenen 36’ncı NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi bugün Ankara’da başlıyor. Küresel güvenlik ortamı ve ittifakın geleceğinin ele alınacağı zirveye, ABD Başkanı Donald Trump’ın yanı sıra 32 üye ülkenin liderleri ile Avrupa Birliği (AB) temsilcileri katılıyor.
Zirvenin ilk günü, yoğun diplomatik ve askeri temaslara sahne olacak. Öğleden sonraki ilerleyen saatlerde NATO Dışişleri Bakanları; Bahreyn, Kuveyt, Katar ve Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) temsilcileriyle bir araya gelecek. Aynı saatlerde Türkiye Milli Savunma Bakanı da mevkidaşlarını ağırlayacak.
Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve eşi, Cumhurbaşkanlığı Külliyesinde liderler ve eşleri onuruna bir akşam yemeği verecek. Akşam yemeğiyle eş zamanlı olarak, bölgedeki güvenlik durumunu değerlendirmek üzere dışişleri bakanları düzeyinde NATO-Ukrayna Konseyi toplantısı gerçekleştirilecek.
Erdoğan'ın ev sahipliğinde gerçekleştirilecek zirve, Trump'ın NATO üyelerinin yeterince katkı sağlamadığı yönündeki eleştirileri ve Washington'ın ittifaka yönelik yaklaşımına ilişkin soru işaretlerinin gölgesinde yapılacak. Avrupalı liderler ise hem savunma harcamalarını artırdıklarını göstermek hem de ittifak içindeki birlik görüntüsünü korumak istiyor.
Zirvede açıklanması beklenen projeler arasında Hollanda'nın Belçika ve Birleşik Krallık ile birlikte 3 milyar euronun üzerinde değere sahip savunma ortaklıklarını duyurması yer alıyor. Ayrıca NATO'nun uzun yıllardır kullandığı AWACS erken ihbar uçaklarının, İsveçli Saab tarafından geliştirilen GlobalEye hava gözetleme platformlarıyla değiştirilmesine yönelik planların da kamuoyuna açıklanması bekleniyor.
İttifak yetkilileri, yeni savunma yatırımlarının yalnızca mevcut güvenlik tehditlerine karşı caydırıcılığı güçlendirmeyi değil, aynı zamanda Avrupa savunma sanayisinin üretim kapasitesini artırmayı ve müttefikler arasındaki teknolojik iş birliğini derinleştirmeyi amaçladığını belirtiyor.
Trump'ın ziyareti ve ikinci gün programı
Zirvenin en çok dikkat çeken gelişmelerinden biri de ABD Başkanı Donald Trump’ın Ankara ziyareti olacak. Trump, Erdoğan tarafından resmi törenle karşılanacak.
Görüşmelerde savunma sanayisi, Türkiye'nin F-35 programına dönüşü, KAAN savaş uçağında kullanılacak F-110 motorlarının satışı, Suriye ve Gazze'deki son durum gibi başlıkların ele alınması bekleniyor.
Tarafların görüşmenin ardından ortak basın toplantısı düzenlemesi ve bazı anlaşmalara imza atması öngörülüyor.
"Her zirve için tarihi denir ancak bu kez gerçekten öyle"
Zirve, hem gerçekleştiği dönem hem de yoğun gündemi nedeniyle "tarihi" olarak değerlendiriliyor. AB Dışişleri ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas, "Her zirve için tarihi denir ancak bu kez gerçekten öyle" demişti.
Uzmanlar, ABD'nin Avrupa'daki uzun vadeli rolüne ilişkin belirsizliğin sürdüğü ve Avrupa'nın İkinci Dünya Savaşı'ndan bu yana kendisini en fazla tehdit altında hissettiği dönemlerden birinden geçtiği bir konjonktürde, Ankara'da belirleyici nitelikte kararlar alınabileceğine dikkat çekiyor.
Türkiye'nin son dönemde artan uluslararası görünürlüğü açısından da kritik önem taşıyan zirvenin, 1952'den bu yana NATO üyesi olan Türkiye'nin ittifak içindeki rolünü pekiştirmesi bekleniyor.