UAEA’dan İran ve uranyum çağrısı

PeyamaKurd - Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) Başkanı Rafael Grossi, İran’ın daha önce beyan ettiği 440 kilogram yüksek oranda zenginleştirilmiş uranyumun durumunu doğrulamak için nükleer tesislere erişim sağlanması gerektiğini belirtti.

Grossi, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nin (BMGK) “Nükleer silahların yayılmasının önlenmesi” başlıklı oturumunda konuştu.

UAEA’nın, İran ile kalan tüm güvence sorunlarını açıklığa kavuşturması için yollar aradığını belirten Grossi, zenginleştirilmiş uranyumun durumunun doğrulanması sorununun 5 yıldan fazla süredir çözüme kavuşturulamadığını söyledi.

Grossi, “Haziran 2025'te, askeri saldırıların başlamasıyla birlikte Ajans, İran'da doğrulama faaliyetlerine devam edemedi ve o ayın sonunda güvenlik nedenleriyle tüm müfettişlerimizi ülkeden çekmek zorunda kaldık. Müfettişler aylardır geri dönmeye hazır bekliyor.” ifadesini kullandı.

İran’ın UAEA’nın güvence önlemleri altındaki nükleer malzemeleri doğrulayabilmesi için talep edilen bilgileri ve erişimi sağlamadığını aktaran Grossi, bunun tek istisnasının Buşehr Nükleer Santrali olduğunu dile getirdi.

Grossi, “Buşehr bağlamında İran, kullanılmış yakıtın yeni bir kuru depolama tesisine transferinden önce doğrulanması için gerekli güvenlik ekipmanlarının teslimatını düzenlemek üzere UAEA ile yapıcı bir şekilde işbirliği yapmıştır.” dedi.

İran'ın daha önce beyan ettiği nükleer malzemelerin özellikle endişe verici bir alan olduğuna işaret eden Grossi, bunlar arasında 440 kilogram yüksek zenginleştirilmiş uranyum bulunduğunu söyledi. Grossi, İran’ı UAEA ile gecikmeksizin işbirliği yapmaya çağırdı.

Grossi, “(İran’ı) güvenlik önlemleriyle ilgili soruları açıklığa kavuşturmaya ve UAEA'nın ilgili tüm tesisleri ve malzemeleri doğrulayabilmesi için ihtiyaç duyduğu bilgileri ve erişimi sağlamaya davet ediyorum. Bu, İran'ın yasal yükümlülüğüdür.” değerlendirmesinde bulundu.