"Kürdistan Bölgesi'nin kendi anayasasini yazma hakki verildi"

PeyamaKurd - Kürdistan Üniversitesi tarafından düzenlenen 'Anayasa ve Birlik Konferansı'nın kapanış panelinde konuşan Kürdistan Bölgesi Başkanı Neçirvan Barzani, Irak Anayasasının Kürdistan Bölgesi’ne kendi anayasasını yazma hakkı tanıdığını hatırlatarak, “Bu anayasa her zaman gurur duyduğumuz değerler olan demokrasi, ifade özgürlüğü ve Kürdistan Bölgesi’ni diğerlerinden ayıran temel prensipleri korumalıdır” ifadesini kullandı.

Kürdistan Bölgesi Başkanı Neçirvan Barzani, katılımları ile konferansa zenginlik katan liderlere, Başbakan Mesur Barzani ve Parlamento Başkanı Rewaz Fayiq’a teşekkür etti.

Neçirvan Barzani, BM Genel Sekreteri Irak Özel Temsilcisi Jeanine Hennis Plasschaert’a da teşekkür ederek, “Sayın Plasschaert’in başından beri bu konferansta hazır bulunması Irak ve Kürdistan Bölgesi’ndeki siyasi sürecin başarısına olan desteğini gösteriyor” dedi.

"Irak’ta ve özelde de Kürdistan’da farklılıklarımız var"

Neçirvan Barzani, “Anayasa bir amaca ulabilmenin aracıdır” diyerek, anayasa yazılması konusundaki hedef ve amaçlarını belirterek şu açıklamada bulundu:

“Anayasa, Kürdistan Bölgesi’ndeki siyasi nizamını düzenlememiz içindir. Anayasa, bu ülkede yasaların üstünlüğünü sağlamak içindir. Anayasa, Kürdistan’daki tüm bileşenlerin bu ülkede huzur sahibi olmaları, kendileri ve gelecek nesilleri için daha iyi bir gelecek tasavvur edebilmeleri içindir.

Hedefimiz, anayasada vatandaşlık hukukunun savunulmasıdır ki bu en temel hedeflerden biridir. Bu ülkede birçok farklılığımız var. Genelde Irak’ta ve özelde de Kürdistan’da farklılıklarımız var. Biz Kürdistan’da yaşayan bileşenlere ‘azınlık’ demiyoruz. Çünkü Kürdistan’ın güzelliği bu mozaikte ve birlikte yaşam kültürümüzdedir.

Hatırlatmak isterim ki 2014’te IŞİD Kürdistan Bölgesi’ne yöneldiğinde ABD Başakanı Kürdistan Bölgesi’ne desteğini dile getirerek, ‘orada birlikte yaşam var’ dedi. Her zaman gururla bahsetmemiz gereken şey buradaki birlikte yaşam kültürüdür. Kürdistan’ın güzelliği, bu ülkede yaşayan tüm bileşenlerin Kürdistanlı olmasındadır. Elbette yeni anayasanın tüm bileşenlere teminat olması gerekiyor.

Bu konuda siyasi taraflarla, sivil toplumla daha fazla bu konu üzerinde durmamız gerekiyor. Sayın Başbakanın da bugün sabah dile getirdiği gibi; Anayasa bir parti için değil, bir ulus veya bileşen için de değil. Anayasa Kürdistan’da yaşayan Kürdistanlılar içindir. Bu nedenle Kürdistan Bölgesi’nde yaşayan tüm bileşenlerin rengini, görüşünü ve bakışını yansıtmalıdır. Bu çok çok önemlidir.”

Neçirvan Barzani, Kürdistan Bölgesi Başkanlığı olarak Parlamento Başkanlığı, hükumet başklanlığı ile birlikte anayasa yazılması için fiili adım atacaklarını vurgulayarak, bu kapsamda ilgili tüm taraflarla görüşeceklerini, ve bu çerçevede bir anayasa için çalışmaya başlayacaklarını dile getirdi.

"Peşmerge tüm Kürdistanlıları bir arada tutan ortak kimlikti"

Açıklamasında, “Parti olarak farklılıklarımız var. Ancak hepimizi bir arada tutan bir ifade veya tanım üzerinde bir olmalıyız" diyen Neçirvan Barzani şu değerlendirmelerde bulundu:

"Hepimizi bir arada tutan bir tanım. Mesela, IŞİD savaşında Peşmerge tüm Kürdistanlıları bir arada tutan ortak kimlikti. Peşmerge büyük bir onurdu. Savaş esnasında kimse bu şu partiden, bu KDP’li, bu KYB’li, şu Goranlı, şu Hristiyan, bu Ezidi demedi. Hepsi birlikte Kürdistan’ı savundu.

Peşmerge ulusal kimlik ve sembol oldu. Dolayısıyla Kürdistan Bölgesi’nde hepimizi bir araya toplayan bir tanım üzerinde müttefik olmamız gerekiyor. Anayasa bu kapılardan biri olabilir ve bu şekilde hem görevlerimizi ve hem de haklarımızı bilmemizi sağlayabilir. Bunları bilirsek eğer vatandaşlık anlayışını dafa fazla geliştirebiliriz.

Çünkü birlikte hareket ediyorduk. Yine Irak için yeni anayasa yazıldığında birlikte hareket ediyorduk. IŞİD savaşında yine öyle. Son olarak Irak Parlamentosunda bazı mevzular ele alındığında birliktik. Fakat soru şu; birliğimizi sağlama görevimiz bitti mi yoksa daha da ileriye taşımamız mı gerekiyor? Şu gerçeği bilmemiz gerekiyor; Irak Anayasası’nda Kürdistan Bölgesi hakkında yazılanlar çok önemli tarihi bir belgedir.

2003’ten sonra Irak’ta yazılan yeni anayasa elimizde bulunan tarihi bir belgedir. Ancak kendimize şu soruyu soralım; Bağdat 2003’ten bu yana Irak Anayasasına uymuş ve Kürdistan Bölgesi’nin anayasal haklarını uygulamış mıdır? Hayır. Bizim Kürdistan Bölgesi olarak bu konumumuz 2003’ten önce de vardı. Şimdi tüm Kürdistanlılara ‘bu ülkenin geleceğinden emin misiniz’ diye sorulduğunda, hep birlikte ‘hayır’ diyeceklerdir.

Çünkü şimdiye kadar da maalesef Kürdistan Bölgesi ile alakalı anayasa maddelerinin büyük çoğu uygulanmamıştır. Bu anayasanın uygulanmasının ilk koşulu bizim birlikteliğimiz, birliğimizdir.”

"Kürdistan Bölgesi’ne kendi anayasasını yazma hakkı verilmiştir"

Ayrıca açıklamasında Irak’ta “federal yapıya” ve Erbil ile Bağdat arasındaki sorunların anayasa temelinde çözülmesi gerektiğine inandıklarını belirten Neçirvan Barzani, “Irak Anayasası, Kürdistan Bölgesi’ne kendi anayasasını yazma hakkı vermiştir. Bu anayasa Kürdistan Bölgesi’nin her zaman gurur duyduğu değerlerin, demokrasi, ifade özgürlüğü ve Kürdistan Bölgesi’ni diğerlerinden ayıran prensipleri korumalıdır” ifadesini kullandı.

Neçirvan Barzani, Kürdistan Bölgesi’nin büyük kazanımları olduğu olduğu kadar ekonomi gibi sorunları da olduğunu kaydederek, “Bununlar birlikte Kürdistan’ın birçok alanda ilerlediğini de görüyoruz. Bu da birlikteliğimizin bir sonucudur. Bu sadece bir partinin onur duyacağı birşey değil, tüm partilerin ortakça gurur duyacağı bir durumdur” dedi.

Öte yandan açıklamasında Kürdistan Bölgesi hükumetinin ağır sorumluluklarla karşı karşıya olduğunun altın çizen Neçirvan Barzani, “Hükümete katılan tüm taraflar bu sorumluluğu üstlenmelidir. Kazanım olduğunda kendisine pay çıkarıp, eksiklik olduğunda ise başkasına havale etmek doğru değildir” değerlendirmesinde bulundu.

Ayrıca Neçirvan Barzani konuşmalarında, Irak seçimleri ile birlikte kritik bir sürece girildiğini dile getirererek, “Umarım bu kritik süreci de birlik temelinde aşarız” şeklinde konuştu.