ABD’den İran’a: '10 ton uranyumu teslim et, tesisleri kapat'

PeyamaKurd -  Bölgedeki askeri hareketliliğin ve karşılıklı tehditlerin gölgesinde, Washington ve Tahran yönetimleri İsviçre’nin Cenevre kentinde masaya oturdu.

 Axios ve Wall Street Journal (WSJ) tarafından sızdırılan bilgilere göre ABD, nükleer krizin çözümü ve olası bir savaşın engellenmesi için İran’a yerine getirilmesi oldukça zor şartlar iletti.   

Diplomatik trafik: 3 saatlik kritik görüşme     

ABD Başkanı Donald Trump’ın özel temsilcisi Steve Witkoff ve danışmanı Jared Kushner, İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçı ile 3 saatten fazla süren bir görüşme gerçekleştirdi.

Umman Dışişleri Bakanı Bedir el-Busaidi’nin arabuluculuk yaptığı görüşmelere Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) Başkanı Rafael Grossi de katılım sağladı.

Ummanlı bakan, müzakerelerin "yaratıcı ve olumlu" geçtiğini dile getirdi.

ABD’nin masadaki üç sert şartı     

Wall Street Journal’ın haberine göre ABD heyeti, anlaşma için İran’ın şu üç adımı atmasında ısrar ediyor:

Tesislerin tasfiyesi: Fordo, Natanz ve İsfahan’daki ana nükleer tesislerin tamamen sökülmesi.

Uranyum stokunun teslimi: İran’ın elindeki yaklaşık 10 bin kilogramlık (10 ton) zenginleştirilmiş uranyumun tamamının ABD’ye verilmesi.

Kalıcı anlaşma: Yeni anlaşmanın, Obama dönemindekinin aksine bir "bitiş süresi" olmayacak ve kalıcı bir statü taşıyacak.

"Sıfır zenginleştirme" dayatması    

İran’ın uranyum zenginleştirmeyi yüzde 1,5 seviyesine çekme veya süreli olarak durdurma teklifi Washington tarafından reddedildi.

Cumhuriyetçi Senatör Lindsey Graham, "İran’ın imajını kurtarmaya yönelik hiçbir düşük zenginleştirme teklifi kabul edilemez; hedef sıfır zenginleştirme olmalıdır" diyerek ABD’nin tavrını netleştirdi.

Öte yandan ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, İran’ın balistik füze programını müzakere dışı tutmasını "büyük bir sorun" olarak değerlendirdi.

Rubio, Tahran’ın kıtalararası füze geliştirme çabalarının ABD güvenliği için doğrudan tehdit oluşturduğunu dikkat çekti

Tahran’dan ilk yanıt: Erakçı’nın imza yetkisi var   

Müzakerelerin ardından Tahran cephesinden önemli bir sinyal geldi. İran Lideri Ali Hamaney’in üst düzey danışmanı Ali Şemhani, sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada, ABD’nin asıl kaygısı nükleer silah ise Hamaney’in bu yöndeki fetvasının bir anlaşma zemini sunduğun aktardı.

Şemhani, Dışişleri Bakanı Erakçı’ya bu anlaşmayı imzalaması için "tam yetki" verildiğini açıkladı.