38 sal ji ser Enfala Germiyanê derbas bûn!

PeyamaKurd - Di nîvê duyemîn ê salên 1980an de, rejîma Baasê ya hilweşiyayî hemû rêbazên tunekirinê, di nav de qirkirin, paqijkirina etnîkî, kampanyaya Enfalê û êrîşên kîmyewî, li dijî gelê Kurd ku tenê sûcê wan nasnameya wan a Kurd bû, bi kar anî.

Yek ji van sûcên barbar qonaxa sêyemîn a êrîşên Enfalê li dijî gelê Germiyan û Çemçemalê bû, ku tam 38 sal berê îro, 14ê Nîsana 2026an pêk hat.

38 sal ji dema ku gelê bêguneh ê Çemçemal û Germiyanê rastî Enfalê hatin derbas bûn. Di vê karesatê de, bi deh hezaran jin, zarok û kal û pîr li çolên hişk ên başûrê Iraqê sax hatin veşartin. Vê kiryara hovane ya rejîma Iraqê ya hilweşiyayî bi hezaran gund ji erdê rakirin, gelek herêmên Kurdistanê bi çekên kîmyewî bombebaran kirin û nifûs bi zorê koçber kirin.

Pêvajoya Enfalê ji 8 qonaxên cuda pêk dihat, ku di sala 1986an de dest pê kir û heta sala 1989an berdewam kir. Di vê heyamê de, zêdetirî 180,000 Kurdên bêguneh, bêyî ku zayend an temen çi be, wenda bûn û bûn qurbanên komkujiyan.

Elî Hesen Mecîd, pismamê Sedam Huseyîn û bi navê "Elîyê Kîmyewî" dihat nasîn, van operasyonan ji hêla siyasî ve birêve dibir, di heman demê de Wezîrê Parastinê yê wê demê, Sultan Haşim, fermandarê leşkerî yê rasterast bû. Ev sûcê li dijî mirovahiyê bi rêya korpusa Kerkûk û Hewlêrê, Pasvanên Komarî, Artêşa Rizgariya Gel (Ceş-e-Şaabî) û hêzên milîs ên herêmî yên bi navê "Cehş" dihatin kirin.

Di 24ê Hezîrana 2007an de, Dadgeha Cezayê Bilind a Iraqê pênc kesayetên sereke yên berpirsiyarê kampanyaya Enfalê, di nav de Elî Hesen Mecîd û Sultan Haşim, bi darvekirin û zîndankirina heta hetayê ceza kir.